Een ware provocatie is het artikel in het NRC dd 18 december in Opinie & Debat waarin gesteld wordt dat onderwijs er niet is voor zelfontplooiing. J. Schaberg gaat voorbij aan een belangrijk element, het vrijelijk spelenderwijs verkennen en ontdekken van je talenten. In de discussie over het Cruijff kamp en het van Gaal kamp doet zich een zelfde fenomeen voor. Cruijff gebruikt het spelelement als middel om bij jonge voetballers talent te ontwikkelen en te ontdekken, leren in die vorm en dat middel is geen vorm van repressie maar een ontdekkingstocht, een plezierige reis.
Bij de meesten van ons begint deze zoek- en ontdekkingsreis in onze jeugd. In deze periode, meestal tussen de 11 en 18 jaar jong, leer je snel en ga je vervolgens op exploratie, op zoek naar jezelf. Je zal merken dat je her en der je neus moet stoten om er achter te komen waar je talenten op maatschappelijk terrein liggen.
De zoek- en ontdekkingstocht naar onze maatschappelijke talenten hebben we bij het betreden van de arbeidsmarkt al grotendeels achter ons liggen, maar onze zoek- en ontdekkingstocht is daarmee nog niet afgelopen. We willen blijven onderzoeken, we willen uitgedaagd worden en we willen blijven ontwikkelen.
Voor de samenleving als geheel is het dan ook belangrijk dit exploratief gedrag van een ieder te blijven stimuleren. Exploratief gedrag is het gedrag dat de kans verhoogt op het krijgen van een idee, het ontdekken van een probleem, een gevaar of een trend of het vinden van een oplossing voor bijvoorbeeld het verbeteren van werkwijzen in de complexe omgeving van de organisatie.
Kenmerken van dit gedrag op individueel niveau zijn het actief bewegen, random (ook op te vatten als ‘niet vooringenomen’) bewegen, variatie in gedrag aanbrengen, interacties aangaan gericht op uitwisselen van informatie (gedachten, vragen, problemen, bezigheden, kennis).
Exploratief gedrag op maatschappelijk niveau is in wezen hetzelfde als het diversiteitsaspect (een grote variatie aan talenten en competenties), maar is echter van groot belang voor onze samenleving als geheel én voor de oplossing van problemen.
Volgens Cohen en Prusak gaat het hierbij in feite om het opbouwen van het ‘sociale kapitaal’ van de samenleving. Innovatie is volgens hen ‘fundamentally social’ . Het tot stand brengen van interacties tussen mensen, medewerkers (met ieder zijn of haar specifieke talenten) is in feite het tot stand brengen van relaties al dan niet in spelvorm, waardoor er wegen of kanalen ontstaan, waar informatie kan worden uitgewisseld. Hoe meer individuen toegang hebben tot elkaar, des te groter is de kans dat er een gecoördineerde actie ontstaat. Met elkaar leren in spelvorm is een ultieme vorm van leren en een ontdekkingsreis naar je talenten.
Kortom… blijf vooral spelen en ontdekken in je jeugd……..Cruijff heeft volkomen gelijk!
Meer lezen van Bernard Fons Schoemaker? Fons schreef ook:
Management: Kernfuncties van een organisatie
HRM – Wat is het brein van uw organisatie?
Kennismanagement: Slimmer organiseren
HRM: Het intellectuele kapitaal van een organisatie
HRM: Radicale transparantie
HRM: De kunst van het leren
HRM: Blijf je verbazen!
